با خواص شاتوت و برگ شاتوت آشنا شوید!

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
Loading...

آنچه در این مقاله میخوانید

خانواده توت‌ها از جمله سالم‌ترین و مفیدترین خوراکی‌ها هستند. این میوه‌ها علاوه بر طعم خاص و خوشمزه‌ای که دارند، از خواص و مزایای زیادی نیز برخوردارند. شاتوت از جمله توت‌هایی است که اغلب در جنگل‌ها و پرچین‌ها رشد می‌کند و البته در بسیاری از مناطق نیز پرورش داده می‌شود. وقتی یک دانه شاتوت رسیده شود، از ۲۰ تا ۵۰ دانه منفرد تشکیل می‌شود. این دانه‌های کوچک، پر از آب و با رنگ سیاه مایل به ارغوانی هستند.

از این میوه آب‌دار کوچک استفاده‌های زیادی می‌شود. از مصرف خوراکی و خام آن تا تولید مربا، شربت، ترکیبات دارویی و رنگ‌های خوراکی. کاربردهای آن در شیرینی‌پزی و آشپزی نیز خود داستان جداگانه‌ای است. با وجود اینکه همه ما از شاتوت و محصولات آن استفاده‌ می‌کنیم اما کمتر کسی از ما از خواص شاتوت آگاه است. در این مقاله با بررسی خواص شاتوت خواهیم دید که چگونه می‌توان از آن به شکلی متعادل در مصرف روزانه بهره برد.

کمی درباره شاتوت

شاتوت، گونه‌ای درخت گل‌دار و بومی جنوب غربی آسیا است. این گیاه که متعلق به خانواده توت‌سانان یا (Moracae) است، پیشینه تاریخی و بیولوژیکی بسیار طولانی دارد. گستره طبیعی این گیاه در بسیاری از نقاط جهان گسترده شده است. شاتوت از جمله گیاهان باستانی است که قدمت آن به میلیون‌ها سال می‌رسد. این گیاه در صورتی که در شرایط آب‌وهوایی مناسب قرار بگیرد، عمری بسیار طولانی خواهد داشت. گاهی ممکن است عمر آن به چند سال نیز برسد و در تمام این مدت پرثمر باشد.

میوه‌ای که از درخت شاتوت عمل می‌آید، بزرگ‌تر از توت سفید است. رنگ آن نیز قرمز تیره، ارغوانی یا سیاه است. خواص شاتوت از گذشته‌های دور مورد توجه انسان بوده است. امروزه نیز میوه شاتوت کاربردهایی گسترده در مصرف غذایی انسان دارد. تأمین نیازهای روزانه بدن با در نظر گرفتن خواص توت سیاه، می‌تواند کاربردهای زیادی داشته باشد. بنابراین بهتر است نگاهی به خواص میوه شاتوت و برگ این درخت داشته باشیم.

کمی درباره شاتوت

مروری بر فواید تغذیه‌ای و خواص شاتوت

خواص توت سیاه واقعاً نیاز به نوشتن لیست بلند بالایی دارد! اگر بخواهیم به مهم‌ترین خواص میوه شاتوت اشاره کنیم باید بگوییم که این میوه، حاوی مجموعه‌ای وسیع از مواد مغذی ضروری است. پتاسیم، منیزیم، کلسیم، ویتامین‌های مختلف، آنتوسیانین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌ها، از جمله مهم‌ترین موادی هستند که در میوه شاتوت یافت می‌شوند.

میوه شاتوت سیاه در مقایسه با شاه توت قرمز، از حجم بیشتری از آنتی‌اکسیدان‌ها بهره‌مند است. در واقع، هرچه رنگ میوه تیره‌تر باشد، میزان آنتی‌اکسیدان و برخی دیگر از مواد مغذی آن بیشتر خواهد بود. مواد خوراکیِ هم‌افزایی شده در میوه شاتوت، از آن منبعی خوب برای تأمین روزانه بدن ساخته است.

کالری کم، ارزش غذایی بالا

این میوه دارای کالری پایینی است. در هر ۱۰۰ گرم از آن، چیزی حدود ۴۳ کالری انرژی وجود دارد. در عین حال، این میوه سرشار از ویتامین‌های (C)، (A) و (E) است. همچنین که منبعی خوب از آهن است که در دیگر گونه‌های توت‌ها کمتر پیدا می‌شود. پتاسیمی که در میوه شاتوت وجود دارد، بخشی مهم از سلول‌ها و مایعات بدن را تشکیل می‌دهد که کنترل‌کننده ضربان قلب و فشار خون است. از دیگر خواص شاتوت می‌توان به فراوانی ویتامین‌های گروه (B) و ویتامین (K) اشاره کرد.

مروری بر فواید تغذیه‌ای و خواص شاتوت

مؤثر در درمان بیماری‌ها

میزان قند شاتوت نیز جای نگرانی برای افراد مبتلا به دیابت باقی نمی‌گذارد. در میوه شاتوت، قند طبیعی فروکتور وجود دارد. این میوه در صورتی که به اندازه و درست مصرف شود، نه تنها برای بیماران دیابتی مضر نیست بلکه می‌تواند مزایایی نیز داشته باشد. همچنین که رابطه برگ شاتوت و دیابت نیز از دیر ایام مورد توجه بوده است. از خواص برگ درخت شاه توت برای درمان بیماری‌ها، شادابی پوست و لاغری استفاده می‌شود. اما خواص این گیاه به آنچه تا کنون گفتیم محدود نیست. پس با مرور دقیق‌تر خواص و مضرات شاه توت، از نقش آن در زندگی روزمره و نحوه مصرفش بیشتر آگاه می‌شویم.

خواص برگ درخت شاه توت و میوه آن!

همان‌طور که گفتیم، خواص برگ درخت شاه توت و میوه آن کم نیستند. اما مروری بر مهم‌ترین مزیت‌هایی که برگ و میوه این گیاه دارد، کافی است تا ارزش و اهمیت آن در مصرف روزانه را دریابیم. بهتر است مروری بر مزایا و خواص توت سیاه بر بدن انسان را از مهم‌ترین آن‌ها شروع کنیم؛ فراوانیِ ماده ارزشمندی به نام آنتی‌اکسیدان!

خواص برگ درخت شاه توت و میوه آن!

میوه شاتوت سرشار از آنتی اکسیدان است

شاتوت حاوی آنتی اکسیدان است که به کنترل رادیکال‌های آزاد کمک می‌کند. رادیکال‌های آزاد، مولکول‌هایی ناپایدار هستند که مقدار کم آن‌ها مفید است. اما زیاد شدن تعدادشان باعث اکسیداتیو و آسیب رساندن به سلول‌ها می‌شود. میوه شاتوت سرشار از آنتی‌اکسیدان است. آنتوسیانین، اسید الاژیک و رسوراترول، از جمله آنتی‌اکسیدان‌هایی هستند که در این میوه وجود دارند. این ترکیبات علاوه بر محافظت از سلول‌ها، احتمال خطر بیماری را نیز کاهش می‌دهند.

مطالعات نشان داده‌اند که بلوبری، شاتوت و تمشک، بیشترین میزان آنتی‌اکسیدان را در کنار میوه‌هایی چون انار دارند. چندین مطالعه معتبر نشان داده‌اند که آنتی‌اکسیدان‌های موجود در شاتوت به کاهش استرس اکسیداتیو کمک زیادی می‌کنند. مطالعه‌ای که بر روی مردان سالم انجام شد، نشان داد که مصرف ۳۰۰ گرم شاتوت به محافظت از (DNA) آنان در برابر آسیب رادیکال‌های آزاد کمک می‌کند.

به تنظیم قند خون و انسولین بدن کمک می‌کند

شاتوت می‌تواند سطح قند خون و انسولین بدن را بهبود بخشد. بین میزان قند شاتوت و دیابت رابطه مهلکی وجود ندارد! چه بسا که مصرف درست و به اندازه آن می‌تواند از سلول‌های بدن در برابر سطح قند خون بالا کمک کند. همچنین که میزان حساسیت به انسولین و کاهش قند خون را نیز تنظیم می‌کند. به نظر می‌رسد که این اثر، هم در افراد سالم و هم در کسانی که مقاوم به انسولین هستند رخ می‌دهد.

به تنظیم قند خون و انسولین بدن کمک می‌کند

در مطالعه‌ای که بر روی زنان سالم انجام شد ثابت گردید که خوردن ۱۵۰ گرم شاتوت با نان می‌تواند به کاهش ۲۵ درصدی سطح انسولین در مقایسه با مصرف نان به تنهایی شود. همچنین که در یک تحقیق شش هفته‌ای، افراد چاق با مقاومت به انسولین که دو بار در روز یک اسموتی شاتوت می‌نوشیدند، در مقایسه با افرادی که اسموتی‌های فاقد آن را مصرف می‌کردند، بهبود بیشتری در حساسیت به انسولین ایجاد شد. البته اگر مبتلا به دیابت نوع‌ یک هستید، بهتر است پیش از مشورت با پزشکتان شاتوت نخورید. چرا که مصرف این میوه در مواردی ممکن است باعث کاهش شدید قند خون نیز شود.

شاتوت سرشار از فیبر است

شاتوت یک منبع خوب از فیبر است. مصرف فیبر محلول باعث کند شدن حرکت غذا در دستگاه گوارش می‌شود. این اتفاق منجر به کاهش گرسنگی و افزایش حس سیری می‌گردد. در نتیجه میزان کالری دریافتی بدن کمتر شده و مدیریت وزن آسان‌تر می‌شود. همچنین که فیبر به کاهش کالری جذب شده از وعده‌های غذایی مختلف کمک می‌کند. شاتوت دارای ۱۰٫۲ گرم کربوهیدرات در هر ۱۰۰ گرم است. از این میزان، ۵٫۳ گرم آن فیبر است. محتوای بالای فیبر شاتوت به این معناست که کربوهیدرات قابل هضم کمی دارد. در واقع، یکی از خواص شاتوت برای لاغری، کربوهیدرات کم و فیبر زیاد آن است.

املاح معدنی مورد نیاز بدن را داراست

شاتوت در عین کالری کمی که دارد، بسیار مقوی است. علاوه بر مقادیر زیاد آنتی‌اکسیدان، چندین املاح معدنی و ویتامین‌های مختلف را داراست. شاتوت دارای ویتامین (C) زیادی است. مصرف روزانه ۱۰۰ گرم از شاتوت می‌تواند ۳۵ درصد از ویتامین (C) مورد نیاز بدن را تأمین نماید. شاتوت منبعی خوب از منگنز، ویتامین (K)، مس، فولاد و آهن است. این میزان از ویتامین‌ها و املاح معدنی در مقایسه با حجم کالری آن قابل ستایش است!

به درمان التهاب کمک می‌کند

از خواص شاتوت می‌توان به ضد التهاب بودن آن اشاره کرد. التهاب در واقع واکنش دفاعی بدن در برابر آسیب و عفونت است. سبک زندگی مدرن به دلیل استرس زیاد، فعالیت بدنی ناکافی و مصرف مواد غذایی ناسالم، باعث ایجاد التهاب‌های بیش از حد و طولانی می‌شود. همچنین که تحقیقات نشان داده‌اند که این شکل از التهاب، به بروز بیماری‌های قلبی، چاقی و دیابت نیز کمک می‌کند. آنتی‌اکسیدان‌های موجود در شاتوت به کاهش التهاب در بدن کمک می‌کند. افرادی که روزانه یک نوشیدنی شاتوت مصرف می‌کنند، کاهش قابل توجهی در مارکرهای التهابی‌ بدنشان ایجاد می‌شود.

سطح کلسترول خون را کاهش می‌دهد

شاتوت یک غذای سالم برای قلب است. مصرف این ماده خوراکی به کاهش کلسترول در افراد چاق یا مبتلا به سندرم متابولیک کمک می‌کند. یک تحقیق هشت هفته‌ای نشان داده است که مصرف روزانه یک نوشیدنی تهیه شده از شاتوت، به کاهش ۱۱ درصدی کلسترول کمک می‌کند. همچنین که شاتوت می‌تواند از اکسید شدن یا آسیب رسیدن به کلسترول (LDL) جلوگیری کند. این کلسترول یکی از عوامل اصلی حملات قلبی است. مصرف شاتوت می‌تواند تا ۳۰ درصد به کاهش کلسترول در بدن کمک نماید.

سطح کلسترول خون را کاهش می‌دهد

سلامت مغز را در پی دارد

از دیگر خواص توت سیاه، بهبود سلامت مغز است. مصرف شاه توت قرمز یا سیاه می‌تواند از تحلیل رفتن حافظه که ناشی از افزایش سن است جلوگیری کند. آنتی‌اکسیدان موجود در این میوه با جلوگیری از تشکیل رادیکال‌های آزاد، نحوه ارتباط نورون‌های مغز با یکدیگر را متعادل می‌کند. این روند قادر به کاهش التهابات مغزی است که در نهایت منجر به کاهش مشکلات شناختی و حرکتی مشترک با افزایش سن می‌شود.

حامیِ سلامت دهان و دندان است

عصاره شاتوت، دارای توانایی ضد باکتریایی و ضد التهابی است. از علل اصلی خرابی دندان و بروز بیماری‌های مرتبط با لثه، وجود همین باکتری‌هاست. هرچند که مطالعات در این خصوص همچنان ادامه دارد اما محققان پیشنهاد می‌کنند که عصاره شاتوت می‌تواند به جلوگیری از بیماری‌های لثه و دهان کمک کند.

از خواص برگ شاتوت برای پوست بدانیم!

مصرف شاتوت در کاهش چین و چروک پوست مؤثر است. آنتی‌اکسیدان‌های موجود در میوه و برگ این گیاه، به کنترل رادیکال‌های آزاد کمک می‌کند. رادیکال‌های آزاد یکی از عوامل اصلی در پیری پوست هستند. اسید الاژیک موجود در شاتوت، یکی از عوامل اصلی در این روند است. این آنتی‌اکسیدان با جلوگیری از تولید آنزیم‌های تجزیه‌کننده کلاژن، از پوست بدن محافظت می‌کند. کلاژن بخشی پروتئینی از پوست است که به آن استقامت و قابلیت کشسانی می‌بخشد. آسیب دیدن کلاژن باعث بروز چین‌وچروک و آویزان شدن پوست می‌شود.

از خواص برگ شاتوت برای پوست بدانیم!

مصرف میوه شاتوت به صورت خوراکی در ارتقاء سلامت پوست نقش دارد. با این حال، برگ‌های این گیاه نیز می‌تواند در این روند مؤثر باشد. مصرف برگ شاتوت می‌تواند به شکل دم‌نوش و چای مصرف شود. بهره‌مند شدن از خواص برگ درخت شاه توت نه تنها در سلامت پوست، بلکه در کنترل دیابت نیز تأثیرگذار است. از دیگر خواص برگ درخت شاه توت می‌توان به بهبود سلامت کبد، کاهش وزن، جلوگیری از سرطان و کاهش التهاب اشاره کرد.

شاتوت خاصیت ضد سرطانی دارد

آنتوسیانین، اسید الاژیک و رسوراترول موجود در شاتوت، خواص ضد سرطانی دارند. این آنتی‌اکسیدان‌ها با مهار رادیکال‌های آزاد در بدن، مانع از تشکیل سلول‌های سرطانی می‌شوند. انواع توت‌ها و به خصوص شاتوت بدن را در برابر بروز سرطان‌های مری، کبد دهان، پستان و روده بزرگ مقاوم می‌کنند. تحقیقات حاکی از این است که مصرف روزانه ۶۰ گرم شاتوت در افراد سرطانی به بهبود مارکرهای تومور کمک می‌کند.

به سلامت عروق کمک می‌کند

شاتوت علاوه بر کاهش کلسترول، مؤثر در بهبود عملکرد عروق است. سلول‌های تشکیل دهنده رگ‌های خونی، اندوتلیال نامیده می‌شوند. این سلول‌ها به کنترل فشار خون و جلوگیری از لخته شدن آن کمک می‌کنند. التهاب بیش از حد در بدن می‌تواند به این سلول‌ها آسیب برساند. این اختلال، یک خطر جدی برای بیماری‌های قلبی است. مصرف شاتوت می‌تواند بهبود عملکرد اندوتلیال را در پی داشته باشد. افراد سیگاری و مبتلایان به سندروم متابولیک می‌توانند با مصرف شاتوت، تأثیرات مخرب بر عروق بدنشان را کاهش دهند.

به سلامت عروق کمک می‌کند

خواص شاه توت برای لاغری

شاتوت، میوه‌ای کم کالری و سرشار از مواد مغذی است. فیبر، ویتامین (C)، ویتامین (K) و آهن موجود در آن می‌تواند با کاهش وزن کمک کند. مصرف این میوه باعث بروز احساس سیری طولانی مدت می‌شود. همچنین که شاتوت دارای میزان کمی کربوهیدرات است. علاوه بر میوه شاتوت، مصرف عصاره برگ آن به صورت دمنوش نیز در این روند مؤثر است.

کمی هم از مضرات شاه‌ توت بدانیم

همان‌طور که گفتیم، شاتوت سرشار از پتاسیم است. مصرف بیش از اندازه این میوه ممکن است باعث بروز اختلالات کلیوی شود. مصرف شاتوت در برخی افراد می‌تواند با کاهش شدید قند خون در بدن مواجه شود. این اتفاق در نهایت می‌تواند باعث بروز بیماری هیپوگلیسمی گردد. همچنین که واکنش‌های آلرژیک در مواجه با برگ یا میوه آن نیز در برخی افراد دیده می‌شود. در نهایت، زنان باردار و شیرده، پیش از مصرف شاتوت بهتر است که با پزشک خود مشورت کنند. سموم و آفات موجود در میوه شاتوت ممکن است باعث ایجاد خطراتی برای مادر و جنین یا نوزاد شود.

اگر به دانستن خواص مواد غذایی علاقه مند هستید:

خواص آب هویج – دیابتی ها و خانم های باردار استفاده کنند!

معرفی همه خواص زیتون پرورده + طرز تهیه

خواص موز را به طور کامل بشناسید – خواص موز برای بدن‌سازی و کودکان

با خواص و مضرات آناناس آشنا شوید!

بلوبری چیست؟ آشنایی با خواص بلوبری!